Reĝo Manuelo la Granda decidis.
Magalhaes forlasis Portugalujon kaj foriris en Hispanujon. Ĝi estas
ankaŭ la lando de marnavigantoj kaj eble tie li povos realigi sian
grandan revon. Ĥristobal de Haro kaj Ruy Faleiro venos tien post li,
nur kiam ili aranĝos diversajn aferojn en Portugalujo.
Komerca trafiko de Hispanujo koncentriĝis en domo de Hinda Ofico en
Sevilo. Ĝi estis potenca domo. Ĉiu, kiu interesiĝis pri transmara
komercado aŭ pri marvojaĝoj malproksimen, serĉis la vojon al ĝi.
Kapitanoj kaj admiraloj alportadis tien siajn informojn pri la plej
novaj spertoj. Komercistoj faris en ĝi kontraktojn. Reĝaj oficistoj
inspektis, ke ĉiu komerca entrepreno signifu profiton ankaŭ por
trezorejo de la reĝo. Kaj marnavigantoj, kiuj intencis malkovri
novajn landojn, klopodis ravi la oficistojn de la Hinda Ofico per
siaj proponoj.
Tiun matenon, kiun eniris Fernao en la Hindan Oficion, kvazaŭ
ŝiriĝus la sako kun la malkovrintoj. Iliaj planoj estis plej parte
fantaziaj kaj nerealigeblaj. Kiam Magalhaes diris, ke li venas ankaŭ
kun la malkovra ideo, oficisto klakfrapis manojn kaj malespere vokis:
"Señoro, mi petas, lasu nin jam trankvilaj kun tiaj fiaskproponoj!"
Fernao estis afliktita, sed li ne intencis cedi.
"Sed mia plano estas tute nova, sinjoro --"
"Mi scias!" kriis la oficisto. "Tute nova, bela, facile realigebla!
Vi malkovros novajn landojn. Hispanujo ege profitos, ĉio marŝos
glate, sen peno, neniu risko ekzistas! Nur doni al vi ŝipojn kaj
ŝipanaron, vi jam aranĝos ĉion -- señoro, tiel vi parolas ĉiuj,
precize tiel, unu kiel la alia! Lasu nin trankvilaj!"
Magalhaes malsereniĝis. Li ne intencis malkaŝi sian tutan planon.
Li volis nur sondi, kia sinteno ekzistas ĉi tie rilate al la
malkovraj naĝvojoj -- sed ĉi tiu bonvenigo malbonhumorigis kaj
incitis lin.
Tedigita li eliris.
Se li povus penetri al la direktoro de la Hinda Ofico! Tiu certe
rigardus lian ideon tute alimaniere ol tia suboficisto en akcepta
kancelario! Sed kiamaniere ekinterrilati kun li? Fernao estas ĉi tie
fremda kaj nekonata, li ne havas influajn amikojn kaj neniun, kiu
pripetus por li...
Li staris antaŭ Hinda Ofico profunde enpensita. Subite li aŭdis
ĝojan vokon:
"Fernao!"
Surprizita li levis kapon.
Antaŭ li staris altstatura, ĉirkaŭ kvindekjara viro kaj amike
ridetis.
Pensoj de Magalhaes haltis. Poste ili subite transsaltis kelkajn
jarojn kaj milojn da mejloj kaj Fernao vidis sin en Hindujo. Li
ŝipveturas el Malako, por la unuan fojon kiel komandanto de la
ŝipo. Li havas ŝipgvidiston, al kiu egalan oni ne trovas tiel
facile. Fortstatura, rutina, preciza. En batalo evidentiĝis, ke li
estis ankaŭ agpreta kaj kuraĝa. Li estis Hispano kaj nomiĝis Diego
Barbosa.
"Diego!"
Malnovaj konatoj ĉirkaŭbrakis sin reciproke.
"De kie vi venas, amiko?" demandis mirigita Barbosa. "Mi jam kelkfoje
demandis pri vi, sed vi kvazaŭ malaperis de sur la tero!"
"Mi havis ian traktadon ĉe Hinda Ofico," respondis Fernao eviteme.
"Kaj ĉu vi estas jam ie loĝigita?"
"Jes. En la gastejo Apud la ora cigno."
"Nu, vi estas ŝercemulo! Vi havas ĉi tie malnovan kamaradon el
Hindujo kaj vi loĝas en la gastejo. Ĉu por mi ne estus hontinde?"
Kaj Diego amike manfrapis lin sur la ŝultron.
"Kiel mi povis scii, ke vi jam ne estas en Hindujo? Kaj kiam vi fakte
foriris?"
"Baldaŭ post vi. Dum la tempo, kiam nin komandis Almeida, mi
troviĝis en mia medio. Sed kiam komencis komandi Albukerk, mi estis
baldaŭ sata de ĉio."
"Kaj nun?"
"Mi estas administranto de la reĝa palaco."
"Do el ŝipgvidisto la guvernero? Mi gratulas!"
"Dankon, Fernao," ridetis kontenta Barbosa. "Ĝi estas bona posteno,
komforta kaj profita. Sed venas momentoj, kiam mi plej volonte
forlasus ĉion kaj forkurus al la maro. Se salaj vaporaĵoj de la
oceanoj trapenetris la homon, li estas jam por ĉiam perdita. Estas
feliĉo, ke almenaŭ Duarte scipovas rakonti al mi pri Hindujo kaj
pri tiuj landoj, kie ni vagadis."
"Duarte?"
"Li estas mia filo. Antaŭ nelonge li revenis el pli longa vojaĝo en
Hinda oceano -- sed kion mi ĉi tie rakontos. De hodiaŭ vi estas mia
gasto. Ni transportos viajn valizojn kaj vi loĝos ĉe ni."
"Sed kiel mi povus ĝeni vin?" rezistis Fernao.
"Kia ĝeno? Vi eĉ ne scias, kiel feliĉa mi estas, ke mi vin denove
vidas! Ni almenaŭ laŭplaĉe debatos. Ni ja havas kion rememorigi,
ĉu ne?"
Kaj ili rememoris...
Fernao tuj sentis sin en la domo de Barbosa hejmece. Meriton pri
tio havis Diego, kiu havis je Magalhaes la plej belajn rememorojn.
Ankaŭ Duarte klopodis atingi la samon, ĉar li jam antaŭ longa
tempo aŭdis pri la aŭdaca kapitano. Sed plej granda merito pri tio
apartenis al Beatrice, filino de Barbosa. Ŝia zorgema mano scipovis
elsorĉi admirinde mildan atmosferon, kian Fernao ne sentis de sia
infanaĝo.
Vespere ili sidadis sur la teraso. Kiam estis jam malvarme, ili
foriris en ĉambron kaj rakontis. Malnovaj amikoj revivigis komunajn
marveturojn. Duarte kompletigis iliajn sciojn per plej novaj ekkonoj.
Beatrice brodis kaj kun intereso aŭskultis. Ŝia rigardo ofte
leviĝis kaj ĝi ĉiam renkontis rigardon de Fernao.
En familio da Barbosa baldaŭ degelis singardo, kiun vidigis
Magalhaes dum la unua renkonto kun Diego antaŭ Hinda Ofico.
Unu vesperon, kiam humoro estis precipe kora kaj amika, Magalhaes
komencis paroli pri sia plano. Kia estis lia ĝojo, kiam anstataŭ
duboj kaj malkonfido lia ideo vekis veran entuziasmon!
Tiam ili revenis ĉiu en nian ĉambron en malfrua nokto. Antaŭ
adiaŭo diris Diego!
"Mi ĉiam diris al vi, infanoj, ke Magalhaes estas bravulo. Hodiaŭ
vi vidas, ke mi ne troigis. Kaj mi garantias al vi, ke li efektivigos
sian planon. Kun la Hinda Ofico mi parolos."
Barbosa plenumis sian promeson. Tuj sekvantan tagon li invitis al si
Arandan, unu el plej influaj oficistoj en Hinda Ofico.
Magalhaes informis lin pri sia plano, kiun li jam bone pripensis kun
ĉiuj detaloj.
Kiam li finis sian raporton, diris Aranda trankvile:
"Ĉi tiun planon mi jam konas."
"De kie?" demandis rapide Magalhaes.
"Al nia ofico prezentis ĝin maristo Gomez."
La sciigo konsternigis ĉiujn.
Nur post kelkaj momentoj Aranda aldonis:
"Sed Gomez ne sukcesis kun ĝi."
"Kial?" demandis Fernao kun korpremo.
"Ĉar ni opinias, ke li ne taŭgas por ĝia efektivigo. Kaj ni
ne kredas, ke lia plano meritus seriozan pripenson. Ĉio estas
konstruita sur la sablo. Kaj ni aranĝas nur tiajn entreprenojn, kiaj
ne povas malsukcesi."
"Do Gomezon vi rifuzis?" demandis Barbosa.
"Jes. Sed li ne ĉesis ĝeni kun tio. Li havas ĉe ni iajn konatojn
kaj li ĉiam esperas, ke li sukcesos efektivigi sian frenezan ideon."
Magalhaes estis emociita. Lia plano estis minacata! Iu Gomez provas
ricevi permeson por naĝveturo! Sed Fernao ne cedos!
Li bone konis siajn kapablojn. Li scipovis taksi, kion li rajtas
kuraĝi kaj kion li povas atingi. Li konis siajn necedemon,
harditecon, persistemon kaj feran volon. Kaj tamen li mem estis
surprizita per fanatike insista tono de sia parolo, kiam li komencis
argumenti al Aranda, ke tiu tuta afero ne estas sensencaĵo, sed
entrepreno realigebla.
Ju pli longe li parolis, des pli multe li entuziasmiĝis. Kvazaŭ li
antaŭsentus, ke ĉi tiuj momentoj povas decidi pri ĉio. Li parolis
ne nur per la buŝo, sed ankaŭ per la manoj, per la okuloj, li
parolis kaj konvinkigis per ĉiuj muskoloj kaj nervoj de sia korpo.
Li vidis, ke iu malproksima ekprenas lian ideon. Li luktegis kun li.
La familio de Barbosa rigardis al Fernao kun sincera admiro. Ne, tian
ili ankoraŭ ne vidis lin! Kia kredo kaj kiom da fortoj radias el lia
tuta estaĵo! Kia vulkano estas kaŝita en lia koro, se ĝi scipovas
malkatenigi tian uraganon!
Aranda oponis. Li eldiris novajn kaj novajn dubojn kaj ne kaŝis
sian malfidon. Sed Fernao saltis je ĉiu kontraŭdiro kiel leono kaj
nuligis ĝin pli frue, ol ĝi estis tute eldirita.
La altranga oficisto el Hinda Ofico havis sufiĉe da okazoj por
ekkoni karakterojn de homoj. Lian oficejon trairis ĉiujare centoj
kaj centoj da homoj, kiuj havis plej diversajn okupojn, inklinojn,
pasiojn kaj kapablojn. Dum longaj jaroj li akiris tiajn spertojn, ke
al li sufiĉis paroli kun fremda vizitanto nur kelkajn vortojn kaj li
jam sciis, kiu staras antaŭ li.
Kiam li aŭdis Fernaon, li ekkonis, ke ĉi tiu viro scipovas iri
senŝancele al starigita celo. Kaj se li asertas, ke li atingos
Molukojn veturante okcidenten, li certe tion sukcesos. Malgraŭ tio
li senĉese donis demandojn plenajn de duboj kaj insidoj. Sed per tio
li volis jam nur elprovi la memfidon de Fernao, lian firmecon kaj
certecon.
Neniu el ĉeestantoj rimarkis la ŝanĝon, kiu okazis kun Aranda en
la daŭro de vespero. Ekstere li estis ĉiam dubema, malkonfidema,
rifuzema. Pro tio des pli multe surprizis frazo, kiun li diris
forirante:
"Mi estos feliĉa, señoro Magalhaes, se vi sukcesos kun via plano.
Kio min koncernas, mi faros ĉion, ke vi estu akceptita en aŭdienco
ĉe Lia reĝa Moŝto."
Intertempe alveturis en Sevilon Ruy Faleiro. Li vekis tie multe da
atento per siaj instruiteco, antaŭdiro de estonteco kaj disputemo.
Semajnoj pasis. Maltrankvilaj semajnoj, plenaj de malpacienca
atendado je venontaj okazontaĵoj.
Aranda agis.
Ne estis facile prepari por nekonata homo el fremda lando la vojeton
al la reĝo. Aranda parolis, konvinkigis. Li iradis de unu altrangulo
al la alia. Ili ĉirkaŭis junan reĝon kiel severa gvardio. Ili
volis scii detalojn pri Magalhaes. Kiam li foriris el Portugalujo?
Kian postenon li tie okupis? Kial li foriris? Kiaj estas liaj planoj?
Kiu garantias honestecon de liaj intencoj?
"Mi kaj Diego Barbosa," respondis senhezite Aranda.
Ĉi tiuj traktadoj okazis en Valladolido, kie ĵus troviĝis la reĝa
kortego. Kun Aranda alveturis tien ankaŭ Magalhaes, Barbosa kaj
Faleiro. Nur Haro mankis. Ĉu li rezignis partopreni la projektatan
marveturon?
Unu tagon Aranda venis kun radianta vizaĝo kaj komunikis, ke morgaŭ
ili estos akceptitaj de Lia reĝa Moŝto Karolo.
Fernao preskaŭ ne dormis pro emocio kaj almenaŭ krepuskiĝis, li
ellitiĝis. Hodiaŭ oni definitive decidos pri ĉio! Portugalujo
estas por li fermita. Se li ne sukcesos ankaŭ en Hispanujo, li devos
por ĉiam adiaŭi sian revon. Komercisto Haro ja menciis, ke lia
merkatora asocio provus aranĝi la ekspedicion sola, se estus necese.
Sed kie estas Haro? Cetere ankaŭ en tiu kazo, se li ĉeestus, la
afero estus nerealigebla. Hispanujo kaj Portugalujo estas du solaj
potencoj, kiuj hodiaŭ regas vastajn oceanojn. Kiamaniere povus
entrudiĝi inter ilin iu alia? Ĉiuj korvetoj estus mergiĝitaj,
apenaŭ ili elnaĝus sur vastan oceanon.
Kia estos fino de ĉi tiu aŭdienco? Ĉu la reĝo Karolo estos pli
konvinkebla ol Manuelo la Granda?
Kun batantaj koroj eniris Fernao Magalhaes kaj Ruy Faleiro en halon
de la kastelo.
Tuj sur ĝia sojlo atendis ilin granda surprizo.
"Kia ĝojo, ke vi fine venas!" bonvenigis ilin konata voĉo. "Mi
atendas vin minimume unu horon!"
Ĥristobalo de Haro!
"Kiamaniere vi venis ĉi tien?" demandis Fernao, kiam ili salutis unu
la alian.
"Ĉu vi eble ne kredis, ke mi lasos vin senhelpaj en la decida
momento? Mi havas ĉi tie konatojn, kiuj regule informis min, kiel
progresis nia afero. Kiam ŝajnis al mi, ke ĉio maturiĝis, mi
ekvojaĝis."
Ne estis tempo por longe interparoli. La ceremoniulo malfermis la
pordon kaj per plialtigita voĉo komunikis, ke la reĝo atendas la
gastojn.
La unua paŝis Magalhaes. Liaj kunuloj tiamaniere malkaŝis, ke li
estas spirita kapo de la tuta entrepreno.
Fernao vidis jam kelkfoje aŭdiencon ĉe la reĝa kortego. Sed
ĉi-foje li restis tamen iomete en embarasoj. La akcepta salono estis
plena da homoj. Plejparte ili estis anoj de la reĝa sekvantaro al
Nederlando, kie estis la nuna regnestro de Hispanujo edukita. Regni
en ĉi tiu lando li komencis nur antaŭ nelonge, tial li tute ne
konas hispanan lingvon. Dum la aŭdienco interpretos favorulo de
Karlo Ĥevr; li tiom influas sian regnestron, ke li estas ĉi tie
ĝenerale nomata "alter rex" (dua reĝo). Apud li staras edukisto de
reĝo Hadriano, kiu estas nun episkopo en Tortosa. Kaj krom multaj
aliaj nederlandaj konsilantoj troviĝas ĉi tie ankaŭ hispanaj
korteganoj, scienculoj, fakuloj por maraj problemoj, altrangaj
oficistoj.
Ĉu antaŭ ĉiuj devos Magalhaes detale klarigi sian planon? Jes,
Fernao, kaj ne nur detale klarigi! Vi devos lukti pri ĝi! Se vi
volas konvinki la reĝon kaj lian sekvantaron, vi devos superi vin
mem. Ĉar dume vi atendis en velladolida gastejo je akcepto apud
kortego, via plano fariĝis ĉi tie objekto de akra luktado. Ĝi
ŝanĝis vivon en la kastelo en nevidatan torenton. Plejparte ĝi
estis rifuzata kiel stulta kaj nerealigebla. Nur kelkaj homoj aprobis
ĝin. Ili estis amikoj de Aranda.
La reĝo ne estis decidita. Li nur ekinteresiĝis. Kaj ĝuste pro
tiuj diferencoj en la opinioj oni invitis vin. Vi mem devos informi
ilin pri via projekto. Vi devos konvinkigi ilin. Ĉu vi estas
preparita por tio? Ĉu vi scipovos venki ĉi tiun lastan, sed plej
grandan malhelpaĵon?
Fernao ĉirkaŭrigardis la ĉeestantaron en la salono kaj komprenis
ĉion. Li subpremis ĉiujn embarasojn kaj per trankvila voĉo, el kiu
spiris forto kaj certeco, parolis pri sia vojaĝo el "traveturejo".
Reĝo kaj lia sekvantaro atente aŭskultis.
"Se Via reĝa Moŝto disponigos al mi ŝipojn kaj ŝipanaron, mi
malkovros vetureblon tra amerika kontinento kaj mi atingos Molukojn
veturante okcidenten. Hispanujo estus per ĉi tiu vojaĝo centfoje
rekompencita, ĉar patrujo de spicoj kuŝas sur via duono de la
mondo," finis sian ampleksan parolon Fernao.
La reĝo silentis.
Sed lia sekvantaro superŝutis Magalhaeson per demandoj.
Fernao respondis ĉion tuj, serioze, konvinkinflue. Ĉiun reziston
li rompis per siaj argumentoj. La sekvantaro komencis favore rigardi
lian projekton.
Kaj la reĝo?
La reĝo senĉese silentis. Fernao, ankaŭ se li respondis al la
korteganoj kaj fakuloj, pensis pri la regnestro. Kion intencas ĉi
tiu juna, deksepjara reĝo? Ĉu li estas influata de sia sekvantaro
ĝis tiu grado, ke li ne kuraĝas malkaŝi sian opinion, eldiri la
decidan vorton? Estas malfacile diri tion. Lia rigardo vagas de sur
sekvantaro al triumvirato, de nur triumvirato al sekvantaro.
Li silentas kaj -- kalkulas.
Li taksas altecon de elspezoj por tia ekspedicio en transmarajn
landojn. Ĝi kostos milionojn da maravedoj. Sed kiomfoje ili povos
esti al li redonataj, se Magalhaes sukcesos! Karolo bezonas monon
pli urĝe ol salon. Lia regno estas la plej potenca el ĉiuj eŭropaj
ŝtatoj. Li regas Habsburgajn landojn en Germanujo, estas estro
de duklando Burgunda, li heredis Nederlandon, Hispanujon, regnon
de Neapolo kaj senfinajn teritoriojn en Ameriko. Ne senkaŭze oni
diras, ke super lia regno la suno ne subiras. Sed por firme regi ĉi
tiujn mondspacojn, li bezonas oron. Multe da oro. Ĝis kiam mortos
lia avo Maksmiliano I., Karolo intencas fariĝi kandidato por la
titolo de imperiestro. Se li volas sukcesi en tio, li devos subaĉeti
princo-elektistojn. Alie ili povus elekti lian rivalon francan reĝon
Franciskon I. La monon por subaĉeto -- kaj ĝi kostos almenaŭ
cent milojn da maravedoj! -- li devos pruntepreni de Fuggeroj, ĉar
hispanaj kortesoj rifuzas pagi plialtigitajn impostojn. Pro tio estas
inter ili kaj la reĝo sufokiga streĉo. Sed kiam venos lia momento,
li repagos al la kortesoj! Ili ekkonos lian malmolan manpugnon! Li
subigos ilin, disĵetos, pulvorigos! Li kreos armeon -- -- -- sed
la dungitaj soldatoj kostas multe da mono. La reĝa trezorejo estas
preskaŭ malplena. La himnoj de Kristoforo Kolumbo pri trovlokoj de
oro en malkovritaj landoj montriĝis trograndigitaj. Sed -- ĉu la
spico ne estas same multekosta kiel oro? Kaj se Magalhaes malkovros
la okcidentan vojon el Molukoj kaj lia veturo pruvos, ke la patrujo
de spicoj kuŝas sur la hispana mondduono -- ĉu tio ne estos fonto
de kapturniĝaj enspezoj?
La reĝo pensas pri oro, spico kaj pri -- kortesoj. Li konsideras,
taksas, valorigas, kalkulas. Kaj li silentas.
"Kaj se vi dumvoje erarveturus kaj troviĝus en portugalaj akvoj?"
aŭdiĝis unu el korteganoj, kiu kun eksterordinara obstino senĉese
demandis por konfuzi Magalhaeson. "Portugaloj estus rajtigitaj
subakvigi niajn ŝipojn -- kaj ni absolute ne povus protesti."
En tiu ĉi momento intermetis sin Faleiro:
"Nenio simila povas okazi al ni, sinjoroj," li diris memkonfide.
"Vojerari sur la maro? Kaj krom tio en nekonataj akvoj?" vortatakis
lin maljuna admiralo. "Señoro, pardonu al mi mian sincerecon, sed
ĉi tion povas diri nur nefakulo! Kiomfoje perdis vojon eĉ la plej
famaj marnavigantoj!"
"Jes, ili perdis vojon!" ekflamis Faleiro, kiu jam sentis sin ĝenata
per tio, ke li devis tiel longe silenti. "Sed kial ili perdis vojon,
sinjoroj? Ĉar ili ne konis mian formulon!"
"Kian?"
"Matematikan!"
"Parolu pli precize, sinjoro!"
"Ĝi estas formulo, kiu ebligas al mi determini kiam ajn precizan
pozicion de la ŝipo kaj per tio eviti la vojeraron. Ĝi estas mia
eltrovo kaj provizore ankaŭ sekreto," diris kun triumfa rido la
astronomo.
Korteganoj kaj fakuloj interŝanĝis signifoplenajn rigardojn. Se ili
akceptus proponon de Magalhaes, ili akirus samtempe ankaŭ eltrovon
de la astronomo!
Ili rigardis la junan reĝon. Kion diras al tio Lia Moŝto?
Sed la reĝo lasis ilin paroli kaj silentis plu.
Haro sentis, ke la sekvantaro ekŝancelis. Pro tio li tuj aldonis
prete:
"Se eble devus kaŭzi iajn malhelpaĵojn financaj problemoj, nia
komerca asocio povus kontribui por granda komandito por kovri la
elspezojn."
En tiu momento ekparolis la reĝo. Ĥevr lerte tradukis.
"Mi dankas vin, sinjoro Haro, pro via oferto. Mi kredas, ke ĝi ne
estos bezona."
Ĉiuj retenis spiron pro streĉa atento.
Haro momente perdis maskon de ĝentila, oferema kaj neprofitema
bonfaranto. Lia vizaĝo subite paliĝis, la trajtoj rigidiĝis, lipoj
dense kunfermiĝis. La bonkora esprimo de liaj okuloj, per kiu li
tiom majstre kaŝis siajn profitemajn planojn, subite malaperis.
Lia rigardo havis en si ion rabobestan. Kion signifas vortoj de la
reĝo? Ĉu li akceptis proponon de Magalhaes kaj volas kovri ĉiujn
elspezojn el la ŝtata trezorejo? Aŭ ĉu li decidiĝis rifuzi la
planon?
"Mi dankas ankaŭ vin, sinjoro Faleiro, pro la sciigo pri via
eltrovaĵo. Mi estas konvinkita, ke kapitano Magalhaes ne vojerarus
eĉ en tiu kazo, se via formulo ne ekzistus."
La koro de Fernao ekbategis. Ĉu tio signifas antaŭpromeson?
"Sed ĉefe kaj plej multe mi dankas al vi, sinjoro Magalhaes. Mi
dankas al vi pro tio, ke vi volas doni en miajn servojn ĉiujn viajn
spertojn, vian fidon, vian aŭdacon, vian pionirecon. Via plano --"
Fernao devis kolekti ĉiujn siajn fortojn, por teni sin sur la
piedoj. Senvole li kaptis sian gorĝon, ĉar io sufokis lin --
"Via plano plaĉas al mi. Mi kredas, ke la ekspedicio atingos sian
celon. Mi disponigos por vi sufiĉan nombron da ŝipoj kaj vi ricevos
tiom da maristoj, kiom da ili vi bezonos."
Fernao senkonscie faris paŝon antaŭen al la reĝo.
"Via Moŝto --" li volis ion diri, sed la vortoj restis en la gorĝo.
"Kapitanoj de ceteraj ŝipoj estos subordigitaj al vi," daŭrigis la
reĝo. "Mi nomas vin admiralo de la ekspedicio."
La salono ekmurmuris.
Ĉiuj ariĝis ĉirkaŭ Magalhaes por gratuli al li.
Sed Fernao ne vidis kaj ne aŭdis ilin.
Kiel narkotita li rigardis la junan reĝon, la junulon, kiu en kelkaj
sekundoj decidis pri lia revo.
Li liberiĝis el la rondo de gratulantoj kaj iris al la reĝo.
Vivo instruis Fernaon esti hardita. Li scipovis kiel viro toleri
maljustaĵojn, humiligon, batojn kaj li ne sciis, kio estas larmoj.
Sed ĉi tie subite falis en lian vojon feliĉo. Li estis konfuzita
per ĝia senmezurebla kvanto. Liaj okuloj malsekiĝis.
"Via reĝa Moŝto," li denove provis esprimi iel dankemon, kiu
plenigis lian internon. Sed li estis tiom kortuŝita, ke li diris nur
kvar vortojn:
"Mi dankas al vi."
Poste li rapide kliniĝis kaj kisis manon de la reĝo.