Setu aze, dirazoch, hent ar groas a vezo benniget en
abardaes-ma. Meur a zen ho deuz lakeat ho dourn da
zikour ober an hent-se. Judas dre choant kaout archant ;
Pilat dre aon koll he garg ; Kaïf evit esperout ken-
derchel da veza er penn-huela en istim an dud ; Herodez,
an den libertin ; pobl Israel a bez, touellet gant geier an
dud digoustians.
Mad, va breudeur, ho lignez neo ket eat da goll.
Bemdez e meur a chiz, Jesus-Krist a vez staget ouz
he groas : Nann mui var menez Kalvar, mez e kaloun
ar pecher.
Hogen da gement hini a bech, setu an daou cher e
meuz da lavaret : Beza e zint tud treitour e kever Doue ;
beza e zint tud diskiant en ho chenver ho-unan.
.NHO
EVIT BENNIGEN HENT AR GROAZ 93
.NTO
*
* *
Tud treitour int.
Eun den hag a zalch mad dhe cher en despet da
bep tra a goll he zanvez, he vuez, kentoch eget en em
zislavaret, a zo estimet.
Mez ive, an den a vank de cher, a guez varnhan dis-
megans an oll dud vad ; ha seul iskisoch e ve an drei-
touriach, seul vrasoch, dimegans a zigas dhe heul.
Hogen beza zeuz evit an treitour diou bazen ha neuz
pazen all hebet izelloch evit-ho. Hag an den a zisken
beteg ennho ' zo disprijet gant an holl.
Daou exempl a lakaio da entent guelloch ar pez a
fell din lavaret.
Daou zen a vev dor ha dor. Unan pinvidik, unan
paour... Hag an hini pinvidik a lavar dhe amezek :
« te zo en dienez ; mad, rannomp entrezhomp kement a
meuz. » Ha setu hi ho daou evel daou vreur, ho daou
eurus ha mignonet.
Mez an den pinvidik a guez paour dhe dro... ha setu
ar paour deach, o trei kein neuze degile... dilezel a ra
he vadoberour... ankounachaat a ra he vadelez evithan
en amser dremenet, he garantez, he vignouniach.
Petra zounjit deuz an den-se ? Evidon-me ne maoun
ket en amzivin. Me hel laka el leach dishenorus a zo
lojeis an dud digaloun ha dianaoudek.
Setu aze eun exempl, setu ama eun all.
Diou arme a zo tal-ha-tal, renket evit ar stourmad...
Azioch ha tro var dro, pep tra zo sioul evel pa ve an
anken o para a zioud penn an dud.
.NHO
94 EVIT BENNIGEN HENT AR GROAZ
.NTO
En eun taol kount, ar general a zav he gleze. Kerkent
an tan a zigor deuz an daou du, ar fuzuillou a denn, ar
chanoliou a zihun var ho chillourou dir hag a groz
evel kurunou spontus. An dud var varch, dar chaloup
rus, a ia euz an diou gostezen, ho zabren noaz en ho
dourn.
Epad ar stourmad, baniel, drapo ar vro, douget ploum
a zo e kreiz an arme... mont araog, dont a drenv...
mez atao en dro dezhan tud kalounek : pa varv unan,
unan all a gemer he blas.
Epad ar stourmad, sellit ahont en eur chorn distro,
eur zoudard hanter guzet... Touet hen deuz, hen ive, e
varvfe kentoch eget dilezel he vro ha koulsgoude e
chomm adrenv.
Petra zounjot anezhan ? Me a lavar, me, mar deo
soudard, mar deo kabiten, he fuzul, he zabren zo diz-
henoret... Torrit ar chleze, gwalchit ar fuzul, dourn
eun den lach, digaloun a zo bet stok outho.
*
* *
Greomp brema eur zell var an den a zilez he Zoue.
Petra oa er penn kenta ? Tri gouli a zouge: eur chorf
kiriek da holl boaniou ar vuez; eur speret leun a den-
valijen, faziet divar hent ar virionez ; eur galoun leun a
zempladurez hag atao varnez kueza en droug.
Ha Jesus-Krist dont. Deut eo evit skanvaat hor poa-
niou pe da viana evit ho lakaat da veza talvoudus ;
deut eo evit sklerijenna hor speret, evit deski dheomp
.NHO
EVIT BENNIGEN HENT AR GROAZ 95
.NTO
e zomp choas bugale da Zoue ; deut eo evit rei nerz
dhor chaloun hag hen renta treach da holl danjerou
ar bed.
Paea ker en deuz renket ar pez a ro. Guelit hent ar
groaz. Ar skourjes, ar gurunen spern, Barrabas, ar
benduen... etc.
En distro e choulen tri zra ; ma her charimp a greiz
kaloun a vel dan holl, ma plegimp hor speret dhe
gomzou ; ma tougimp hor chroaz heb en em glemm.
Ha deiz hor badiziant ni lavaras : « Ia, evel-se bezet
great. Ho lezen a vezo va lezen, em chaloun atao
tougin ho karante ; eveldoch hag abalamour deoch e
vezin nerzus. »
Setu an emgleo. Mez petra choarvez, avechou ?
Sad araog respount, eun dra merket el leoriou sakr.
Dan abardaez-se, edod o varn Jesus-Krist. Eun den
karget ganthan a bep madelez a ieaz dhe heul. Touet
hen doa mervel, kentoch eget he nach... Ha teir
gueach Per a nachas he vestr... dirak eur vatezik
zoken...
Va Breudeur, evel sant Per, och bet karget a vade-
lezou Jesus-Krist. Eveldhan ho cheuz lavaret : « Me a
zalcho mad beteg ar maro ! » Mez ar bed a deu gant he
fallagriez, he blijadureziou. Piou a vezo choazet ? Pobl
Israel a lavaras, eun deiz : hozanna filio David. Tri
devez goude, hen a lavare : tolle ! Crucifige ! non hunc,
sed Barrabam !...
Setu petra ra ar pecher : nach he Zoue, dilezel he
Zoue, lakaat he Zoue ouz ar groaz... tolle ! crucifige !...
.NHO
96 EVIT BENNIGEN HENT AR GROAZ
.NTO
treitour eo ! Ar bed a lavar : mad awalch a ra. Me lavar :
tech a guz, treitour ma zoud !
*
* *
Ar pecher ouspenn ma zeo treitour ' zo diskiant. Kaer
hor bezo, ne challomp sellet nemet ouz an douar pe
ouz an Env.
Sellit ouz an Env, hag e kreiz zoken poaniou ar vuez
e tanveit ar guir eürusded.
Sellit ouz an douar ha kaer ho pezo, ne viot ket e
guirionez eüruz. Traou au douar a lez atao hor chaloun
goullo.
Selaouit kentoch histor Salomon... Vanitas vanita-
tum et omnia vanitas.
Ha perak kement-se ? Eun eal a zo, eal ar venjans
karget da lakaat chuero holl draou an douar.
A hent all, kaloun an den a zo henvel ouz eur zail
heb deon : taolit ebars, atao e choum goullo.
A hent all choas : buez an den a bad neubeut :
sonj ar maro ' zo o para var hor penn hag a lavar : pemp
planken, eun toull en douar.
Hag en tu all dar bez, Doue he valanz en he zorn, o
chortoz goulen kount pis ha didruez.
Ha goude, barados pe ifern.
Setu perak: v nobis quia peccavimus.
Treitourien e kever Doue : treitourien en ho chever
ho-unan.
En eur vont dar maro Jesus a gavaz eun nebeut
gragez santel deuet var bord an hent da gemeret outhan
.NHO
EVIT BENNIGEN HENT AR GROAZ 97
.NTO
truez. Hag hen respount: « Gwelit varnoch ha var ho
pugale ha nann varnhon-me. »
*
* *
Va Breudeur, dalchit mad dho feiz, dho kredenn,
dho Toue. Marteze e rankot evelkent, ober hent a groaz
var an douar... neuz fors. Ho lod ' vo ar guella loden :
ar vuez zo berr, ar boan a dremen, ar baradoz a joum.
Eun devez, e kouent an Trap, e lavarjon goude beza
guelet buez ar venach, ho fedennou hir, ho finijennou
kalet, ho lojeis dister : « mad, evelkent, rust eo ho
puez! » Ia, oa respountet din, rust pa zeller ouz an
douar, dudiuz pa zeller ouz ar baradoz.
Stourmit, dougit ho kroaz, mez sellit ouz ar baradoz.
AMEN.
* * *
.NPO