Deuet omp ama, da bedi Doue holl en eur vouez,
evit ma plijo ganthan, skuilla he vennoz da heul hon
hini, var ar mor a zo aze dirazhomp.
Eun dra eo, hag a vez brema great bep bloaz, er
Gilvinec.
Bep bloas ive, da genver an deiz hirio, e chortozit,
ha guir ho peuz dher goulen, ma ve komzet
deoch divar ar pez, en devez-ma a dremen en ho parrez.
Ar pez a choulennit, Breudeur ker, a zan da glask
hen ober en eur ziskuez deoch, e kavan er mor a zeomp
da vinnigen, diou gentel meurbed talvouduz : eur gentel
evit ar vuez-ma, eur gentel evit ar vuez da zont.
*
* *
Ha da genta, er mor a vennigomp hirio, e kavomp
eur gentel evit buez ar bed-ma.
.NHO
EVIT BENNIGEN AR MOR 85
.NTO
An dud var an douar nho deuz ket holl, ha zoken na
chellont ket kaout, ar memes renk, ar memes stad, ar
memes micher.
Soudardet a zo red da gaout evit difenn ar vro. Mi-
cherourien a bep stad evit labourat an houarn, an dir,
ar choat, ar vein, ar gloan, al lin, hag ober gant an
traou-se holl, kement hon deuz izom da gaout.
Labourerien douar a zo ret da gaout, evit gounit en
ho farkeier ar greun a dle ober hor bara pemdeziek ;
red kaout martolodet, evit tenna euz a greiz ar mor ar
pesket a dle ober eul loden euz hor magadurez.
Mez an den, neuz fors piou eo, na pe seurt labour a
ra ne chell ket gant he nerz he-unan, hebken, digas
atao he choant da vir.
Petra hen deus-hèn, evit beza treach ha kaout ar gou-
nid ? Beza hen deuz he ziou vreach, he boan, he izign,
he venveg ; nhen deuz ken, ha kement-se zo re neubeud ;
red eo c'hoas bennos Doue dhe heul.
Ar zoudard, pegen kalounek benag eo, en em fazi
aliez pa lavar: « ar victor a zo e beg va zabren, va fuzuil,
va fez canol. » Ar micherour en em fazi pa lavar « sada
eur voger ha ne volzo ket, eun tamm koat ha ne
zavo prenv ebet ebars, eun tamm houarn ha ne verglo,
biken ! » An dud a lavar ervez ho choant. Doue goudeze
a ra dhe chiz he-unan.
Guelit al labourer douar. Kentelliet mad hen deuz he
bark ; choalet varnhan teil druz, dischriziennet peb
louzou fall, hadet greun mad dindan ar bomm ; ha
neuze peurachuet al labour, e ra gant kil he rastel eur
.NHO
86 EVIT BENNIGEN AR MOR
.NTO
groaz e penn an ero diveza hag e lavar : « Mar plij
gant Doue e vezo eost mad ! »
Ia, mar plij gant Doue, va Breudeur ker, rag e dourn
Doue eo 'ma, pa gar, ar gliz, ar glao, an eol tomm, an
amzer vrao, a laka an traou da ziwann, da greski, da
anvi mad, ha pa gar ar reo, ar c'hazarc'h, an avel-zuill.
Choui, va Breudeur, a zo ar mor ho park labour.
Ennhan e ma ho para, ho tillad, buez ho kreg hag ho
pugale : hag evit tenna anezhan ho pevans ho cheuz ho
pag, ho roued, ho poan, ho koueziegez. Mez azioch ho
penn, e velan eun dourn galloudusoch eget ho chini.
An dourn-ze, pa gar, a zalch ar mor plean, an avel
sioul, a zigas pesked a strolladou ; ha pa gar e tijaden
ar mor, e tiroll gwal avelou e charlu ar pesket.
Pet gueach nho cheuz-chui ket savet an heor, ha
goude beza klasket a bep tu, distro dho ti, dho
kreg, dho pugale a chortoze ho fred, ne lavarach
nemet eur goms kriz : Netra ! Nhon deuz paket tra !
Pet guech choas, eur vag diblaset, dilochet dre an
amzer gaer a zo en eun taol kount, dirollet varnhan eur
barr-amzer :
Ar pesketour hag he vagik
A zistroï abars tri devez
Mez aliez ar reuzeudik
Er mor doun a gav he vez !
Gortoz a rear e korn an oaled, dont a rear var eur
garrek huel ; netra ne zistro ; sellet a rear hed-ha-hed
ar chroa, setu eur rouenv, eur bonet aot, eur votez
.NHO
EVIT BENNIGEN AR MOR 87
.NTO
koat, eun tamm planken, marteze eur chorf maro o
ruilla var ribl ar mor ; ar vagik paour, mortoloded hag
all, a zo gweledet er mor hag iviziken, eun intanvez
gant he bugaligou vihan a lavaro da noz : « bugale,
eur beden abars mont da gousket evit ho tad beuzet o
chounit deoch bara ! » Eurus choas ma vez bet kavet
he gorf da lakaat en douar benniget !
Ia, va Breudeur ker, kaer zo ha kaer a vezo, Doue eo
ar mestr, ar mestr bras, mestr an oll ha mestr e chommo.
Hon interest a choulen eta ma hen lakaimp a du
ganheomp.
Selaouit kentoch. (S. L. v. 2.)
Daou besketour a ioa o plega ho roued. Jesus-Krist
pignet en ho bag a lavar : poulzit varzu an doun-vor :
duc in altum et laxate retia vestra in capturam. Et
respondens Simon dixit illi : Per totam noctem labo-
rantes nihil cpimus ; in verbo autem tuo laxabo rete.
Et cum hæc fecissent concluserunt piscium multitudinem
copiosam...
Setu petra dalv bennos Doue. -
*
* *
Mez, va Breudeur, ne ket awalch goulenn bennos
Doue, red eo ouspenn poania dher meritout.
Tri seurt labour dishenvel :
Labour eneb Doue,
Labour heb Doue,
Labour gant Doue hag evit Doue.
.NHO
88 EVIT BENNIGEN AR MOR
.NTO
1° Labour a enep Doue ' zo labour noazus. Ave-
chou, koulskoude, e seblant kaout chans dhe heul.
Neuze ar re fall a lavar : Peccavi et quid mihi accidit triste ?
Ar re vad marteze, zoken, a lavar ive dho zro : Dober
petra beva ervez Doue ? Ar re falla o deuz ar guella chans ?
Me a respount : Vidi impium elevatum... transivi et
non erat. Ha goude : had taolet e liorz an ifern : appen-
sus es in statera et inventus es minus habens ;
2° Labour heb Doue. Labour didalvoud, mad
evit guir da ober an treuz er bed-ma. Mez etre kavel ha
bez ar pennad hent zo berr, hag ar chounidegez ne zell
nemet ouz ar bed, a zo egoll : receperuntum ercedem suam,
vani vanam ;
3° Labour hervez hag evit Doue. Labour vad :
porro unum est necessarium.
Avechou, koulskoude : portavimus pondus diei et stus.
Mes Jesus-Krist a zo d'ho c'heul : Jesus autem dormiebat.
MATH. 8. v. 24.
Avel rust, mor dijaden : Domine salva nos, perimus.
Tum surgens imperavit ventis et mari et facta est tran
quillitas magna.
Goude pedi en em zalver ; goude pedi e teu ar
galoun laouen ; goude pedi hag e chomfe poan : supe-
rabando gaudio... facta est tranquillitas magna.
Setu aze kentel ar bed-ma, sad ama kentel ar bed all.
*
* *
Va Breudeur, ar bed-ma, neo nemet eur choudoren
savet da loja eun tremeniad. Ar vuez a ia e teuz evel an
.NHO
EVIT BENNIGEN AR MOR 89
.NTO
hent great er mor gant liven ar vag o tremen. Levate
oculos : Savomp hor speret dreist an douar. Ar vuez
neo mui neuze nemet evel eur mor a dreuzomp evit
mont achalenn dan Eternite.
Mez e peleach e tleomp-ni douara ? Petra zo red da
gaout evit tizout penn hor beach ? Ouz petra taol muia
evez ?
Doaniuz stad eun den lezet en doun-vor en eur vag
ha neuz ennhi, na guern, na stur, na gouel, na roenv,
na nadozen-vor, na bevans...
Doanusioch sonjal e vemp lakeat er bed, heb hen
deffe Doue diskouezet dheomp varzu peleach kerzet ha
lakeat en hor bak, ar pez a chell hor poulza.
Ene christen, da borz mor eo ar baradoz :
Ar feiz eo da stur,
An esperans, ar vern,
Ar garantez, ar gouel,
Gras Doue, an avel,
Ar beden, ar rouenv,
An iliz, an tour tan a zesk did an hent.
2° Mar deo doanius stad eun den ha nhen deuz en
he vagik, na stur, na guern, na gouel, na roenv, na
nadozen-vor, eo doaniusoch choas sonjal en eun den
hag hen deuz an traou-ze holl, mez ne ra anezho imp]ij
mad hebed. En em lezel a ra da vont du-ma du-hont
ervez kas an dour, nerz an avel pe frouden he galoun.
Goulskoude, nag a bet a ia evel-se, varzu eur pors-
mor dianavezet a dreuz rechier kuzet, kerreg dizolo gant
kant ha kant stokad.
.NHO
90 EVIT BENNIGEN AR MOR
.NTO
Avechou, marteze, eur zell, eun taol roenv var zu an
hent mad... Mez souden adarre taolet ar roenv, lezet ar
vag en he roll da vont e leach mhe foulz ar guall avelou,
pell dioch ar porz-mor merket gant Doue.
3° Evelkent, va Breudeur, keit ha ma kred eun den
eo mad miret stur, guern, gouel, rouenv, nadozen-vor,
neo ket kollet pep esperans. A bell e cheller distrei
varzu an hent mad. Mez pa lavar : taolomp holl dreist
ar bord er mor, kuit e vezimp da rouenvat, da stigna
ar gouel, da zerchel ar stur ; kuit da rankout anzao en
em gollomp a benn hor chreizon !
Marteze, e ve neuze, ne daffe ket ar vag da goll, tud
hag all.
Koulskoude, tud a zo, hag evit ho ene, a lavar
evel-se ; tud hag a fell dezho her chredi hag hen rei
da gredi dar re all.
Choui, mortolodet christen, choui lavarit :
Va Doue ! Skoazel din evit tremen ar raz
Va bag a zo bihan hag ar mor a zo bras
Va bag a zo bihan, ni bresk ouspenn
Ar mor a zo ledan, nerzus, dijaden
Nag a reier kuzet, nag a varrou arne,
Nag a wall avelou pen kaos a wall bense !
Lakeomp, dalchomp atao Jesus-Krist en hor bag, en
hon ene. Pa ziroll ar barr amzer, lavaromp an eil
degile : Va mignoned, ar mor a goenv, ar goumoullen
zu a bign, ar wellenned ' zo o chournijal, krozal a ra ar
gurun : beach dar rouenvou, dalchomp eün barren ar
.NHO
EVIT BENNIGEN AR MOR 91
.NTO
stur, trochomp an tarziou mor a benn, ha choui, va
Doue, lakit ho tourn da heul hon dourn : salva nos.
Hag ar vag, kaer da velet a iel, a dreuz an tarziou a
bigno, a ziskenno, tro atao varzu an hent mad beteg ma
tispenno he beach.
*
* *
Mortolodet, va Breudeur, grit mad ho labour evit ar
bed-ma, ha ra gaffot evit ho poan ho tigoll en eur
beskerez mad ha puill ; mez rho pezet sounj ouspenn, e
zoc'h ive mortolodet an Eternite hag e tleit dreist pep
tra hag en despet da bep tra, gounit ar baradoz.
AMEN.
* * *
.NPO