Isáng lingóng singkád na pigta sa pawis
at kinakabaka ang madlang pan~ganib,
kahit nanglalata ang n~galáy na bisig
ay di makahinto, at nagsusumakit
na ang pitóng araw'y kanyáng maisulit.
Pagka't alaala ang giliw na anák,
ang sintáng asawa, ang ináng naghirap
ó kaya'y ang madlang kandiling kaanak
na walang timbulan kung di iyóng hanap
na sa pagkain lang ay di pa sasapát.
Di namán mangyari, sa dukhang may dan~gál,
ang gawang mang-umít sa pinápasukan,
kay n~ga't ang tan~ging pinanánan~gana'y
yaong pinan~ganláng _bayad kapagalan_
na di halos upa kundi limos lamang.
Sapagka't ang bagay na pan~ganláng _bayad,_
ay yaóng katimbáng n~g puhunang _hirap,_
datapwa'y ang labí n~g sakím na _pilak_
na hindi marunong humati n~g sapát,
ay di nababagay sa _upang_ pag tawag.
Iyán ang matimping kampón ni Minerva,
iyán ang may tagláy n~g igiginhawa
nitong Sangsinukob; silá, silang silá
ang nagpapayaman, n~guni't alimura
nang m~ga puhunang may gútom buwaya.
Silá ang kaulóng n~g Nan~gan~gasiwa
n~g itó'y abutin n~g ating si Teta,
silá ang katun~gong nagmamakaawa
na huwag nang gawín iyong pagbababa
sa dating upahá't kabayaráng takda.
Datapwa, ang ganid, sa wikang matigás,
(labis pa sa bagsík n~g sadyang may pilak)
ay inalimura iyong mahihirap,
at saka matapos pan~galán n~g tamád
ay di ibinigáy ang ukol na bayad.
--Kayó'y m~ga hungháng, m~ga waláng isip,
ibig pang lumampás sa puhunang kabig;
kung ayaw tumangáp n~g upa kong nais,
kayó ang bahala; n~gayón di'y umalís
at baka abutin ang akó'y magalit.
At biglang iniwan ang m~ga kausap,
matapos masambít ang ilán pang sumbát,
(na ating natalós sa dakong itaas);
doon na nangyaring si Teta'y hinaráp
na ang katapusá'y tampál na malakás.
Siya ay iniwan na hilóhiló pa
niyong namumuhing mahinhíng dalaga,
dapwa'y nang magbalík ang diwang nágitlá'y
nag-alab ang poot at ang pinagmurá'y
ang m~ga upaháng kapulong na una.
At saka nagbihis n~g lubhang madali,
sinunda't hinabol iyong mananahi,
hindi na ininó ang pamimighati
n~g m~ga upaháng nan~gaglulungatíng
ibigáy ang upang ukol sa nayari.
¿Iláng m~ga lunó't matandang magulang,
iláng m~ga anák at asawang hirang
ang hindi kakain sa gayóng inasal
niyong walang lin~gap!? Kaya 't pinasukan
din n~g pagn~gin~gitn~git ang m~ga upahán.
Sumadilidili, na bago makitang
dayukdók ang madlang anák at asawa
ay dapat utan~gin ang buhay na dalá
niyong walang awa't walang kaluluwang
pinalalamon na ay nanínila pa.
Yayamang wala ring m~ga kahatulán
sukat tuntunín sa pagayóng bagay,
lubós nang tinangkang silá ang humirang
n~g bagay at kapit na kaparusahán
doon sa tao n~ga'y may~asal halimaw.
Ang mahinbíng batis na binabalun~gan
n~g lináw na tubig na pang-patíd uhaw'y
nag-aanyong baha kapag hinalan~gan ...
¿ang puso pa kayang marunong magdamdám
ang hindi sumubó kapag hinahalay?
Kaya't sabaysabáy na wari'y iisá
nang sinundán iyong budhing palamara;
nagsabáy na lahát, na poot ang dalá ...
iiay ... n~g sa alab ay man~gahás sumugbá!!
iiay ... n~g madaanan n~g along masiglá!!