3) Bohol, südlich von Manila, 15 Monate, von Oct. 1863 bis Dec. 1864.

4) Kürzere Reihen und Notizen des Reisejournals von nordwärts Manila

und zum Theil hoch gelegenen Orten: Cagayan, Mancayan, Benguet,

Calumpit u. s. f. Die Beobachtungen von Benguet etwa 4000' über dem

Meere sind spanische zu den Stunden 7, 2, 9 angestellt. Ebenso sind

die Beobachtungen von Calumpit spanische. Eine kleine Beobachtungsreihe

(Thermometer und Barometer) von Mr. Green von October 1851 bis December

1852 in Binondo (zwischen Häusern). Desgl. eine Reihe Thermometer-

und Barometerbeobachtungen für 1860 von Aguirre aus Manila.

Ich beschränke mich im Wesentlichen auf die Reihe 1 und werde

nur einige Bemerkungen über das sonstige Material hinzufügen. Die

Beobachtungszeiten waren 6, 2, 10, so dass nach Anbringung der für

die Instrumente ermittelten Correktion die Mittelwerthe direkt als

das arithmetische Mittel genommen werden konnten.

I. Monatswerthe von Temperatur, Barometer, Dunstdruck, relativer

Feuchtigkeit und mittlerer Windrichtung zu _Sta. Ana (Manila)_ in

der Zeit vom April 1859 bis September 1862.

| Temperatur. | Barometer. | Dunstdr. | Druck der | Relative | Nieder- | Mittlere

| Mittel. | Maximum. | Minimum. | Mittel. | Maximum. | Minimum. | | trocknen | Feuchtigkeit | schlag | Windrichtung.

| | | | | | | | | | | | Luft. | | |

| | Tag | t | Tag | t | | Tag | t | Tag | t | | par.''' | % | par.''' |

| | | | | | | | | | | | | | |

1859 | | | | | | | | | | | | | | |

April | 20.82 | 25 | 28.0 | 5 | 15.0 | | | | | | -- | | -- | -- | S 77° 34' O

Mai | 22.50 | 13 | 27.5 | 14 | 19.0 | | | | | | -- | | -- | -- | N 45 0 W

Juni | 22.36 | 1 | 27.5 | 29 | 19.1 | | | | | | 9.32 | | 76.0 | -- | N 76 25 W

Juli | 21.52 | 7 | 26.6 | 12 | 17.8 | 335.63 | 15 | 336.58 | 27 | 334.11 | 9.48 | | 82.6 | 263.923 | S 45 0 W

August | 21.51 | 25 | 27.0 | 7 | 17.2 | | | | | | 9.48 | | 83.8 | 175.086 | S 66 55 W

Septbr.| 21.20 | 30 | 25.0 | 3 | 18.0 | | | | | | 9.64 | | 85.1 | 125.621 | S 7 53 W

Octbr. | 20.44 | 26 | 24.0 | 1 | 18.0 | | | | | | 9.42 | | 87.6 | 220.575 | N 83 59 O

Novbr. | 20.39 | 21 | 24.1 | 4 | 17.7 | | | | | | 9.03 | | 83.7 | 80.674 | S 54 44 W

Decbr. | 19.47 | 1 | 23.4 | 18 | 14.7 | | | | | | 8.26 | | 81.9 | 50.837 | N 45 0 O

| | | | | | | | | | | | | | |

1860 | | | | | | | | | | | | | | |

Januar | 19.25 | 19 | 23.1 | 9 | 14.6 | | | | | | 7.72 | | 78.7 | 12.486 | N 39 57 O

Febr. | 20.06 | 28 | 25.3 | 5 | 15.4 | | | | | | 8.21 | | 75.7 | 29.652 | S 45 0 W

März | 20.58 | 28 | 27.0 | 2 | 13.7 | | | | | | 7.82 | | 72.4 | 9.488 | N 45 0 O

April | 21.56 | 4 | 27.7 | 28 | 17.0 | | | | | | 8.24 | | 72.6 | 38.604 | N 46 58 O

Mai | 22.05 | 9 | 28.8 | 14 | 16.3 | | | | | | 8.70 | | 73.2 | 68.472 | S 72 52 O

Juni | 21.74 | 6 | 27.7 | 3 | 17.7 | | | | | | 9.42 | | 80.8 | 156.192 | S 33 2 W

Juli | 21.27 | 2 | 26.8 | 20 | 17.0 | | | | | | 9.43 | | 83.5 | 97.176 | S 22 44 W

August | 21.82 | 18 | 26.5 | 11 | 18.1 | | | | | | 9.75 | | 82.8 | 96.492 | S 45 0 W

Sept. | 21.21 | 4 | 25.9 | 24 | 17.6 | | | | | | 9.58 | | 83.5 | 257.136 | S 42 14 W

Oct. | 21.26 | 26 | 25.5 | 30 | 15.4 | | | | | | 9.37 | | 83.9 | 49.128 | S 69 53 O

Nov. | 20.16 | 2 | 24.6 | 26 | 12.7 | | | | | | 8.27 | | 79.5 | 18.408 | N 71 15 O

Dec. | 19.63 | 11 | 24.6 | 1 | 12.1 | | | | | | 7.82 | | 78.1 | 19.812 | N 45 0 O

Jahr | 20.72 | | | | | | | | | | | | | |

| | | | | | | | | | | | | | |

1861 | | | | | | | | | | | | | | |

Jan. | 19.45 | 31 | 24.2 | 18 | 14.2 | | | | | | 7.99 | | 79.2 | 22.980 | N 39 28 O

Febr. | 20.18 | 17 | 25.0 | 23 | 14.5 | | | | | | 7.87 | | 75.5 | 12.552 | N 57 26 O

März | 20.97 | 28 | 26.1 | 12 | 14.5 | | | | | | 7.98 | | 71.8 | 9.288 | S 83 13 O

April | 22.22 | 8 | 26.5 | 10 | 14.6 | | | | | | 8.83 | | 72.5 | 26.268 | S 48 50 O

Mai | (--) | -- | -- | -- | -- | | | | | | -- | | | 43.974 | --

Juni | 21.46 | 17 | 26.2 | 22 | 18.0 | | | | | | 9.15 | | 80.3 | 66.192 | S 33 29 O

Juli | 21.59 | 4 | 25.5 | 21 | 18.0 | | | | | | 9.34 | | 81.2 | 66.528 | S 18 14 W

August | 21.18 | 10 | 25.5 | 15 | 18.1 | | | | | | 9.52 | | 84.2 | 457.788 | S 43 52 W

Sept. | 21.05 | 13 | 24.4 | 4 | 17.8 | | | | | | 9.75 | | 87.1 | 198.516 | S 45 0 W

Oct. | 20.67 | 8 | 24.1 | 14 | 16.9 | 335.96 | 28 | 337.30 | 11 | 332.56 | 9.30 | 326.66 | 85.2 | 80.100 | N 53 52 O

Nov. | 20.10 | 10 | 24.1 | 27 | 14.4 | 36.86 | 26 | 37.83 | 12 | 35.88 | 8.17 | 28.69 | 78.7 | 7.500 | N 5 31 W

Dec. | 19.35 | 18 | 24.0 | 27 | 14.6 | 37.68 | 7 | 39.12 | 2 | 35.57 | 7.48 | 30.20 | 76.7 | 9.408 | N 61 1 O

Jahr | (20.80) | | | | | | | | | | | | | |

| | | | | | | | | | | | | | |

1862 | | | | | | | | | | | | | | |

Jan. | 19.19 | 31 | 23.8 | 24 | 14.5 | 37.76 | 14 | 39.12 | 8 | 36.01 | 7.27 | 30.39 | 74.9 | 6.912 | N 25 34 O

Febr. | 19.60 | 5 | 23.9 | 19 | 13.9 | 37.56 | 10 | 38.93 | 5 | 36.11 | 7.86 | 29.70 | 78.7 | 56.232 | N 39 47 W

März | 20.46 | 28 | 24.5 | 18 | 15.7 | 37.81 | 8 | 38.98 | 31 | 35.97 | 7.42 | 30.39 | 73.1 | 3.156 | N 90 0 O

April | 22.00 | 20 | 26.0 | 22 | 17.1 | 37.27 | 22 | 38.19 | 9 | 36.01 | 7.95 | 29.32 | 67.0 | 0.456 | S 45 0 O

Mai | 22.75 | 22 | 27.4 | 2 | 17.2 | 37.10 | 31 | 38.27 | 27 | 34.68 | 8.64 | 28.46 | 69.1 | 19.476 | S 9 10 W

Juni | 22.35 | 10 | 27.1 | 22 | 18.4 | 36.95 | 2 | 38.23 | 5 | 35.39 | 9.50 | 27.45 | 77.1 | 91.908 | S 40 29 W

Juli | 21.51 | 1 | 25.2 | 14 | 18.6 | 36.92 | 8 | 38.41 | 24 | 34.46 | 9.73 | 27.19 | 84.2 | 158.436 | S 45 0 W

August | 21.49 | 3 | 24.6 | 16 | 18.3 | 36.90 | 18 | 38.23 | 6 | 34.07 | 9.71 | 27.19 | 84.1 | 234.084 | S 46 6 W

Sept. | 21.27 | 21 | 24.7 | 4 | 18.1 | 37.15 | 27 | 38.50 | 23 | 35.00 | 9.69 | 27.46 | 85.8 | 153.288 | S 50 36 W

Die Oscillationen um diese Mittelwerthe ergeben sich aus den

Zusammenstellungen über die einzelnen Witterungsfaktoren, die ich

hieran anschliesse.

A. Die Temperaturen.

Obwohl die Beobachtungsreihe zu kurz ist, um schon die 5 tägigen

Mittel genau zu geben, führe ich dieselben doch zunächst auf, um den

Gang der Wärme ausführlicher zu zeigen. Darauf folgen die extremen

Temperaturwerthe in den einzelnen Monaten, sodann die Mittelwerthe

der Monats- und Jahrestemperaturen nebst den Abweichungen von den

Mittelwerthen. Endlich eine kleine Tafel über die Temperatur des

Wassers in einem Brunnen, welche ein Jahr lang gemessen worden ist.

II. Fünftägige Mittelwerthe der Lufttemperatur °R zu Sta. Ana (Manila)

für die Zeit vom 1. April 1859 bis 2. October 1862.

| 1859 | 1860 | 1861 | 1862 | Mittel.| Grösste

| | | | | | Abweichung

| | | | | | vom Mittel.

| | | | | |

1-5 Jan. | -- | 18.81 | 19.30 | 19.32 | 19.14 | -0.33

6-10 | -- | 18.59 | 19.97 | 18.85 | 19.14 | -0.83

11-15 | -- | 19.14 | 19.27 | 19.13 | 19.18 | +0.09

16-20 | -- | 19.56 | 18.94 | 19.11 | 19.17 | +0.39

21-25 | -- | 19.53 | 19.36 | 19.08 | 19.32 | -0.24

26-30 | -- | 19.89 | 19.55 | 19.49 | 19.64 | +0.25

31-4 Febr. | -- | 19.30 | 20.16 | 19.91 | 19.79 | -0.49

5-9 | -- | 19.20 | 20.94 | 20.52 | 20.22 | -1.02

10-14 | -- | 20.36 | 20.76 | 19.56 | 20.23 | -0.67

15-19 | -- | 20.08 | 20.42 | 18.93 | 19.81 | -0.88

20-24 | -- | 20.47 | 19.60 | 18.85 | 19.64 | -0.83

25-1 März | -- | 20.77 | 19.29 | 20.48 | 20.18 | -0.89

2-6 | -- | 20.54 | 20.95 | 20.41 | 20.63 | +0.32

7-11 | -- | 20.50 | 20.88 | 20.27 | 20.55 | +0.33

12-16 | -- | 20.60 | 19.64 | 20.21 | 20.15 | -0.51

17-21 | -- | 19.80 | 21.22 | 20.15 | 20.39 | +0.83

22-26 | -- | 20.70 | 21.51 | 20.58 | 20.93 | +0.58

27-31 | -- | 21.33 | 21.85 | 21.02 | 21.40 | +0.45

1-5 April | 19.11! | 21.46 | 21.70 | 21.53 | 20.95 | -1.84!

6-10 | 21.28 | 21.10 | 22.29 | 21.98 | 21.66 | +0.63

11-15 | 20.43 | 22.32 | 22.61 | 22.00 | 21.96 | -1.03

16-20 | 20.48 | 21.43 | 22.54 | 22.40 | 21.71 | -1.23

21-25 | 22.39 | 21.63 | 21.69 | 22.13 | 21.96 | +0.43

26-30 | 20.74 | 21.44 | 22.99 | 21.97 | 21.79 | +1.20

1-5 Mai | 22.40 | 21.67 | -- | 22.09 | 22.05 | -0.38

6-10 | 22.33 | 22.57 | -- | 22.23 | 22.38 | +0.19

11-15 | 22.25 | 22.33 | -- | 22.69 | 22.42 | +0.27

16-20 | 22.60 | 22.40 | -- | 23.31 | 22.77 | +0.45

21-25 | 23.23 | 21.80 | -- | 23.28 | 22.77 | -0.97

26-30 | 22.51 | 21.60 | -- | 22.85 | 22.32 | -0.72

31-4 Juni | 22.82 | 22.07 | -- | 22.98 | 22.62 | -0.55

5-9 | 21.97 | 22.23 | -- | 22.98 | 22.39 | +0.59

10-14 | 22.62 | 21.70 | 21.52 | 22.11 | 21.99 | +0.63

15-19 | 21.84 | 22.16 | 22.14 | 21.81 | 21.99 | -0.18

20-24 | 22.41 | 21.32 | 21.64 | 22.25 | 21.91 | -0.59

25-29 | 22.23 | 21.00 | 20.69 | 22.24 | 21.54 | -0.85

30-4 Juli | 22.07 | 22.10 | 21.93 | 21.94 | 22.01 | +0.09

5-9 | 22.58 | 21.38 | 21.86 | 20.88 | 21.68 | +0.90

10-14 | 21.58 | 21.48 | 22.19 | 21.23 | 21.62 | +0.57

15-19 | 21.56 | 20.95 | 21.01 | 21.07 | 21.15 | +0.41

20-24 | 20.94 | 21.03 | 21.33 | 21.28 | 21.15 | -0.21

25-29 | 21.04 | 20.89 | 21.27 | 22.43 | 21.41 | -0.52

30-3 Aug. | 20.72 | 21.03 | 21.32 | 22.38 | 21.34 | +1.06

4-8 | 21.69 | 21.69 | 21.55 | 21.51 | 21.61 | +0.08

9-13 | 20.96 | 21.57 | 22.03 | 21.91 | 21.62 | +0.41

14-18 | 21.43 | 21.88 | 20.88 | 20.34 | 21.13 | -0.79

19-23 | 21.36 | 21.89 | 21.77 | 21.47 | 21.62 | -0.26

24-28 | 21.45 | 22.19 | 20.33 | 21.69 | 21.42 | -1.09

29-2 Sept. | 20.73 | 21.81 | 20.54 | 22.25 | 21.33 | +0.92

3-7 | 21.26 | 21.77 | 20.55 | 21.55 | 21.28 | -0.73

8-12 | 21.38 | 21.93 | 21.55 | 21.35 | 21.55 | +0.38

13-17 | 21.31 | 21.77 | 20.80 | 21.04 | 21.23 | -0.43

18-22 | 21.36 | 20.50 | 21.60 | 21.19 | 21.18 | -0.68

23-27 | 20.80 | 20.57 | 20.98 | 20.72 | 20.77 | +0.21

28-2 Oct. | 21.07 | 20.43 | 20.69 | 20.61 | 20.70 | +0.37

3-7 | 20.63 | 21.19 | 20.75 | -- | 20.86 | +0.33

8-12 | 20.26 | 20.93 | 21.46 | -- | 20.88 | -0.62

13-17 | 19.49 | 21.16 | 20.41 | -- | 20.35 | -0.86

18-22 | 20.35 | 21.77 | 20.58 | -- | 20.90 | +0.87

23-27 | 20.89 | 21.35 | 20.37 | -- | 20.87 | +0.48

28-1 Nov. | 21.06 | 21.49 | 20.35 | -- | 20.97 | -0.62

2-6 | 20.81 | 20.61 | 20.80 | -- | 20.74 | -0.13

7-11 | 20.08 | 20.49 | 20.89 | -- | 20.49 | +0.40

12-16 | 20.29 | 19.88 | 20.11 | -- | 20.09 | -0.21

17-21 | 20.25 | 19.70 | 20.07 | -- | 20.01 | -0.31

22-26 | 20.26 | 20.46 | 19.51 | -- | 20.08 | -0.57

27-1 Dec. | 20.29 | 19.19 | 18.87 | -- | 19.45 | +0.84

2-6 | 19.69 | 19.53 | 18.72 | -- | 19.31 | -0.59

7-11 | 19.95 | 21.02 | 19.25 | -- | 20.07 | +0.95

12-16 | 19.86 | 19.95 | 19.84 | -- | 19.88 | +0.07

17-21 | 18.15 | 19.13 | 19.85 | -- | 19.04 | -0.89

22-26 | 19.49 | 19.19 | 19.48 | -- | 19.39 | -0.20

27-31 | 19.72 | 19.10 | 19.13 | -- | 19.32 | +0.40

Die grössten Abweichungen der 5 tägigen Mittel in den einzelnen

Jahren gegen den Durchschnittswerth betragen hiernach etwa 1°; nur

die Pentade 1-5 April macht eine Ausnahme, indessen ist der niedrige

Werth unsicher, weil in den Originalbeobachtungen ein Tag fehlt.

Die auf Sta. Ana als Normalort zu reducirenden einzelnen Beobachtungen

werden daher mit einer Unsicherheit von etwa 1° R. behaftet sein.

Der Gang der Temperatur ist bemerkenswerth besonders durch die frühe

Entwickelung des Wärmemaximums in der Zeit vom 16. bis 25. Mai. Das

Jahresminimum fällt in die erste Hälfte des Januar und ein zweites

kurz andauerndes Minimum in den December. Es ist zu bedauern, dass

gerade für die Feststellung der Extreme die Sicherheit wegen des

Fehlens eines der vier Beobachtungsjahre vermindert ist.

III. Mittlere Monatstemperaturen und Extreme der Monatstemperaturen

zu Sta. Ana vom April 1859 bis September 1862.

| 1859 | 1860 | 1861 | 1861 | Durchschnitt.

| | | | | | Abweichung.

| | | | | |

Januar. | | | | | |

Monatsmittel | -- | 19.25 | 19.45 | 19.19 | 19.30 | +0.15

Maximum | -- | 23.1 | 24.4 | 24.0 | 23.8 | -0.7

Minimum | -- | 14.6 | 14.0 | 14.3 | 14.3 | +0.3

Differenz | -- | 8.5 | 10.4 | 9.7 | 9.5 | -1.0

| | | | | |

Februar. | | | | | |

Monatsmittel | -- | 20.06 | 20.18 | 19.60 | 19.95 | -0.35

Maximum | -- | 24.6 | 25.2 | 24.1 | 24.6 | +0.6

Minimum | -- | 15.6 | 14.3 | 13.7 | 14.5 | +1.1

Differenz | -- | 9.0 | 10.9 | 10.4 | 10.1 | +0.8

| | | | | |

März. | | | | | |

Monatsmittel | -- | 20.58 | 20.97 | 20.46 | 20.67 | +0.30

Maximum | -- | 26.1 | 26.3 | 24.7 | 25.7 | -1.0

Minimum | -- | 13.9 | 14.3 | 15.5 | 14.6 | +0.9

Differenz | -- | 12.2 | 12.0 | 9.2 | 11.1 | -1.9

| | | | | |

April. | | | | | |

Monatsmittel | 20.82 | 21.56 | 22.22 | 22.00 | 21.65 | -0.83

Maximum | 28.0 | 26.8 | 26.7 | 26.2 | 26.9 | +1.1

Minimum | 15.0 | 17.2 | 17.4 | 16.9 | 16.3 | -1.3

Differenz | 13.0 | 9.6 | 9.3 | 9.3 | 10.3 | +2.7

| | | | | |

Mai. | | | | | |

Monatsmittel | 22.50 | 22.05 | -- | 22.75 | 22.43 | +0.32

Maximum | 27.5 | 27.9 | -- | 27.6 | 27.7 | +0.2

Minimum | 19.0 | 16.5 | -- | 17.0 | 17.5 | 1.5

Differenz | 8.5 | 11.4 | -- | 10.6 | 10.2 | -1.7

| | | | | |

Juni. | | | | | |

Monatsmittel | 22.36 | 21.74 | 21.46 | 22.35 | 21.98 | -0.52

Maximum | 27.5 | 26.8 | 26.4 | 27.3 | 27.0 | -0.6

Minimum | 19.1 | 17.9 | 17.8 | 18.2 | 18.3 | +0.8

Differenz | 8.4 | 8.9 | 8.6 | 9.1 | 8.7 | +0.4

| | | | | |

Juli. | | | | | |

Monatsmittel | 21.52 | 21.27 | 21.59 | 21.51 | 21.47 | -0.20

Maximum | 26.6 | 25.9 | 25.7 | 25.4 | 25.9 | +0.7

Minimum | 17.8 | 17.1 | 17.8 | 18.4 | 17.8 | -0.7

Differenz | 8.8 | 8.8 | 7.9 | 7.0 | 8.1 | -1.1

| | | | | |

August. | | | | | |

Monatsmittel | 21.51 | 21.82 | 21.18 | 21.49 | 21.50 | 0.32

Maximum | 27.0 | 25.6 | 25.7 | 24.8 | 25.8 | +1.2

Minimum | 17.2 | 18.3 | 17.9 | 18.3 | 17.9 | -0.7

Differenz | 9.8 | 7.3 | 7.8 | 6.5 | 7.9 | 1.4

| | | | | |

Septbr. | | | | | |

Monatsmittel | 21.20 | 21.21 | 21.05 | 21.27 | 21.18 | -0.13

Maximum | 25.0 | 25.0 | 24.6 | 24.9 | 24.9 | -0.3

Minimum | 18.0 | 17.8 | 17.6 | 17.9 | 17.8 | 0.2

Differenz | 7.0 | 7.2 | 7.0 | 7.0 | 7.1 | 0.1

| | | | | |

October. | | | | | |

Monatsmittel | 20.44 | 21.26 | 20.67 | -- | 20.79 | +0.47

Maximum | 24.0 | 24.6 | 24.3 | -- | 24.3 | 0.3

Minimum | 18.0 | 15.6 | 16.7 | -- | 16.8 | 1.2

Differenz | 6.0 | 9.0 | 7.6 | -- | 7.5 | 1.5

| | | | | |

Novbr. | | | | | |

Monatsmittel | 20.39 | 20.16 | 20.10 | -- | 20.22 | +0.17

Maximum | 24.1 | 23.7 | 24.3 | -- | 24.0 | 0.3

Minimum | 17.7 | 12.9 | 14.2 | -- | 14.9 | +2.8

Differenz | 6.4 | 10.8 | 10.1 | -- | 9.1 | -2.9

| | | | | |

Decbr. | | | | | |

Monatsmittel | 19.47 | 19.63 | 19.35 | -- | 19.48 | +0.15

Maximum | 23.4 | 23.7 | 24.2 | -- | 23.8 | 0.4

Minimum | 14.7 | 12.3 | 14.4 | -- | 13.8 | -1.5

Differenz | 8.7 | 11.4 | 9.8 | -- | 10.0 | +1.4

Die Werthe aus dieser Tafel anders geordnet, um die Uebersicht der

Schwankungen der einzelnen Jahre und die Jahresmittel zu gewinnen,

ergeben die folgende Tabelle:

Die Philippinen und ihre Bewohner Sechs Skizzen · 第 17 / 28 题